Pijn, stijfheid en beperking bij armgebruik
De schouder is afhankelijk van een goede samenwerking tussen het schoudergewricht, het schouderblad, de bovenrug, spieren en pezen. Daarom wordt bij schouderklachten niet alleen naar de pijnlijke plek gekeken, maar ook naar beweeglijkheid, kracht, coördinatie en de manier waarop u uw arm gebruikt.
Schouderpijn kan verschillende oorzaken hebben. Klachten kunnen ontstaan vanuit pezen, slijmbeurzen, het gewrichtskapsel, het schoudergewricht of de spieren rondom het schouderblad. Het is niet altijd mogelijk of nodig om één exacte structuur als oorzaak aan te wijzen. Het klachtenpatroon, de mate van beperking en het beloop helpen om te bepalen welke aanpak passend is.
Pijn betekent niet altijd dat bewegen schadelijk is. Bij schouderklachten kan het juist belangrijk zijn om de arm binnen een passende grens te blijven gebruiken. Volledig ontzien kan leiden tot minder beweeglijkheid, verlies van kracht en meer onzekerheid bij armgebruik. Een gedoseerde opbouw helpt om de schouder weer sterker en beter belastbaar te maken.
Verschillende patronen van schouderklachten
Schouderklachten kunnen verschillende patronen hebben. De manier waarop de klachten zijn ontstaan, de plaats van de pijn, de bewegingsbeperking en de invloed op armgebruik helpen om het klachtenbeeld beter te begrijpen.
Subacromiaal pijnpatroon
Een subacromiaal pijnpatroon bestaat vaak uit pijn of beperking bij het heffen van de arm. De pijn wordt meestal gevoeld aan de voor- of zijkant van de schouder en kan uitstralen naar de bovenarm. Reiken, tillen, bovenhands bewegen, aankleden of liggen op de schouder kan de klachten verergeren.
Bij dit patroon kunnen structuren onder het schouderdak een rol spelen, zoals pezen van de rotator cuff en de slijmbeurs. Niet iedere schouderpijn is echter terug te voeren op één specifieke structuur. De beweeglijkheid, kracht, belasting en armfunctie worden daarom in samenhang onderzocht.
Gewichtsgerelateerde stijfheid
Een duidelijke beperking van de schouderbeweging kan passen bij een gewrichts- of kapselgerelateerd patroon. De arm kan dan niet alleen minder goed zelfstandig bewegen, maar ook beperkt zijn wanneer iemand anders de arm voorzichtig beweegt. Dit kan samengaan met pijn en problemen bij aankleden, reiken, bovenhands bewegen of slapen.
Bij een kapselgerelateerd patroon, zoals een frozen shoulder, kunnen vooral het naar buiten draaien en zijwaarts heffen van de arm beperkt zijn. Een gericht onderzoek helpt om de aard van de stijfheid, het beloop en de invloed op dagelijkse activiteiten in kaart te brengen.
Traumagerelateerde schouderklachten
Schouderklachten kunnen ontstaan na een val, een onverwachte krachtige beweging, een botsing tijdens sport of een schouderluxatie. Hierbij kunnen pijn, zwelling, instabiliteit, krachtsverlies, een gevoel dat de schouder wegzakt of moeite met armgebruik optreden.
De manier waarop het letsel is ontstaan, de ernst van de klachten en de functie van de schouder worden meegenomen in het onderzoek. Dit helpt om te beoordelen welke begeleiding aansluit bij het klachtenpatroon en de activiteiten die voor u belangrijk zijn.
De invloed van schouderklachten op dagelijkse activiteiten
Schouderklachten worden vaak merkbaar tijdens gewone dagelijkse handelingen. Aankleden, een jas aantrekken, haren wassen, iets uit een hoge kast pakken, boodschappen tillen, autorijden of werken achter een computer kunnen meer moeite kosten. Ook hobby’s, sport en werkzaamheden waarbij u de arm herhaald of boven schouderhoogte gebruikt, kunnen worden beperkt.
Pijn en beperking kunnen ertoe leiden dat u uw arm minder gaat gebruiken. Op korte termijn is dat begrijpelijk, maar volledig ontzien kan de schouder stijver maken en kracht en belastbaarheid bij armgebruik verminderen. Het helpt daarom vaak om activiteiten tijdelijk aan te passen en de arm binnen een passende grens te blijven gebruiken.
Bij slapen kunnen klachten sterker opvallen, vooral op de pijnlijke zijde. Een andere slaaphouding of ondersteuning van de arm met een kussen kan soms helpen om de schouder rustiger te positioneren. Het aanpassen van activiteiten, actief blijven binnen de grenzen van de klacht en aandacht voor slaap zijn onderdelen van zelfmanagement bij schouderpijn.